Bölüm Editörü
Sedat Bayrak



  Mimar Feed











 
Hasan Cenk Dereli
 
http://pembenoktalaryesilcizgiler.blogspot.com | c.dereli@gmail.com

[N] DISI 05 Aralık 2006

Mimarlık fakültesi ortamı ilginçtir.

Kişi neden ve nasıl yaptığını bilmeden, pekçok şey üretir. Kendinde bir içgüdü oluşturmaya çalışır, bilinçli ya da biliçsiz. Bu iç güdü, bir tasarım problemiyle karşılaştığında, neden ve sonuçların oluşturduğu ilişki ağı ile beraber, kendi beğeni ve hayallerini o problemi çözmek için kullanmasıyla; çözüme yönelik ilk adımını oluşturacaktır. Bu amaçla yapılan üretim fakülte binası içine atıl durumdaki pek çok ürün olarak yansır. Yaratmanın sıkıntısıyla üretilmiş, en azından üretim sürecinde tüketilen zamanın kıymetini taşıyan pekçok şey...

Atılmış, ölü...
Elektroşok..
Dikkat..

Bızzt!!

Fakülte bir deney odasıdır.

Her deneyde bağlam (kontekst) önemlidir. Amaçlar, deney yöntem ve araçlarını belirler. Girdiler zaten bağlamın içinden çıkan amaçlar tarafından tanımlanır. Sonuç ürün, bağlam bünyesinde kalan doğrulayan ya da yanlışlayan bir sondur.

Bağlam katı, amaçlar kesin ise; sonuç da önceki benzer deneylerden farklı olmayacaktır. Şaşırtmayacak, yeni bir şey söylemeyecek, deney yapanları alışkanlıklara ve kesin kurallara iterek, farklı bağlamlar kurma becerisinden uzaklaştıracaktır.

Bugünün mimarlık ortamı (ülke ve dünya çapında), bize doğal olarak piyasa içinde bir bağlam tanımlamaktadır. Bağlamlar, piyasa araçları haline gelebildikleri ölçüde yaygınlaşırlar, etkinliklerini arttırırlar. Etkinlik alanları genişledikçe piyasanın araçları haline gelen bağlamlar, piyasa içinde amaçlaşarak ürünü tanımlayıcı konuma gelirler. Uluslararası ünlü ofislerin anlatım dillerinin, analiz yöntemlerinin, konulara yaklaşımlarının benzeşmesi; kavramsal moda; yerel ve uluslararası bazdaki yeni konut projeleri; ünlü mimarların ülkeler/kurumlar arası rekabette iz bırakıcılar olarak çalış-tırtıl-maları; imgenin ranta dönüşmesi; imgenin pazarlanması; imgenin gerçekleşmesini/var olmasını sağlayan, tasarım/inşa/üretim faaliyetleri; modanın peşinden piyasa araçlarına eklemlenmeye (bağlam içinde yer almaya) çalışan tasarım eğitimi kurumları, programları; belirleyici, etkileyici, yönlendirici olmanın, geliştirici, çözüm getiren, işleyen-yeni fikirlerin (amaçların) bir sonucu değil, kendi başlarına amaç olarak algılanmaları ve bu konuma ulaşmak için araç olarak gözde fikirlerin, modaların, temelde benzeşen farklılıkların yeniden yeniden yeniden üretilmesi vs vs vs...

Piyasa aracı haline gelmiş bağlam, gerçekliğin ta kendisidir. Çevremizi oluşturan, yaşayışımızı şekillendiren gerçeklik budur.

Bağlam.
Bağ.
Bağım - (-sız)(-lı)(-lılık)

Tanımlanmış bağlamlardan kurtulup, yeni bağlamlar oluşturmak ancak onlardan bağımsızlaşmakla mümkün olabilir. Mimarlık pratiğinde bunu yapmak imkansızdır. Çünkü piyasa bir gerçekliktir ve onun içinde üretmek isteyen ancak onun kurallarına ayak uydurduğu sürece ürününü gerçekleştirebilir.

Mimarlık Fakültesi (tasarım eğitimi ortamı), deney odası, bağlamların belirlediği tanımlı araçlardan özgürleşmeyi sağlayacak kurguyu yaratabilir.

İşveren, piyasa, program, araç... herşeyin yeniden tanımlanabileceği ortamı sağlar.

İhtiyaçları, sorunları, tanımları yeniden kurgulayabilir.

Farklı bağlamlar, yok-bağlamlar var-edebilir.

Tanımlı-kurgulanmış yanlışlıkları deney dışı bırakıp yeni sonuçlara, farklılaşmaya ulaşabilir.

Varolan durumların tekrarı ve yeniden üretiminden farklılaşıp, yeni yanlışlara, yeni doğrulara, yeni sonuç(suzluk)lara varabilir.

Böylece: Yeni araçlar, amaçlar ve bağlamlar kurgulayabilir.

Deney odası (almaşık [alternatif] üretme ortamı) resmi düzlemde kurallarla tanımlanmış fakülte içine yerleştirilmiş bir ortam olmak zorunda değildir. Olmamalıdır.

Tanımlanmış bir kurgudan öte akıldaki bir düşünce yöntemidir. Yazışmalara, onay ve dilekçelere dayalı olarak kurulmak zorunda değildir. Fiziksel ortam sadece biraraya gelmeyi sağlayan, fiziksel araçların yerleştirildiği ve faaliyetlerin gerçekleştirildiği bir kabuktur. Mekan ve yer elde etme işi (kabuk yaratma) bireysel bağlantılarla gerçekleştirilebilir.

Süreç, sonuç ve paylaşım...

Ürün tümünü içerir, herhangi biri eksikse üründen söz edilemez....

Paylaşım şarttır. Blog, sergi, kitapçık...duyurmak, var olan bağlamlara müdehale ve fikirleri dağıtarak çoğaltmak için...

Piyasa gerçekliktir.

Onu öğrenmek, mevcut koşullarda üretim faaliyetine katılabilmek için gerekli bilgi birikimini sağlayabilmek gerekir. Mimarlık fakültesi bu birikimi sağlamalıdır. Ama sadece bunu değil...

Tanımlı/yaratılmış/kabul ettirilmiş gerçeklikler dışındaki "gerçekleri" bulmak, var olan bağlamlar dışında almaşık bağlamlar oluşturabilmek; mevcut durumu farklılaştırabilir ve yeniden kurgulayabilir.

Bağımsız bağlamlara dayalı yeni deneyler yapmadan bilmek imkansız; yapıldığı sürece imkanlı...
ŞEY orda; dışarda...
Herşey heyecan, merak ve başlamakla alakalı...


  Taskisla.net'in gelişimi için siz ziyaretçilerimizin yorumları çok değerli.
Lütfen aşağıdaki formu kullanarak yazı hakkındaki fikir/eleştirinizi
taskisla.net ekibine ve yazara gönderiniz.

Ad Soyad: E-Mail: 
Yorum:
 
   

Yazarın tüm yazıları  |  Yukarı  |  Önceki Sayfa




Best viewed in 1024*768 resolution. Click here to learn what resolution you're using.

advancity